Antidepresanlar
Antidepresanlar hakkında daha fazla bilgi edinmek için aşağıdakileri okuyun:
Antidepresanlar
Başlıca antidepresan tipleri
Hafif ve orta şiddetli depresyonda kullanılan ilaçlar
Ağır (şiddetli) depresyonda kullanılan ilaçlar
Dozaj
Alınacak miktar
Yan etkiler
Antidepresanların yan etkileri hakkında genel bilgi
TSA'larla tedavinin yan etkileri
SSRI'larla tedavinin yan etkileri
Tedavi
İlk depresif epizodunuzda tedavi
Sonraki depresif epizodlara karşı tedavi
Ya tedavi işe yaramazsa?
Kötümserliğe gerek yok
Başlıca antidepresan tipleri
Trisiklik antidepresanlar (TSA) - örn. nortriptilin, klomipramin, imipramin
Monoamin oksidaz inhibitörleri (MAOİ) - örn. moklobemid
Seçici serotonin geri-alım inhibitörleri (SSRI) - örn. essitalopram, sitalopram, sertralin, paroksetin, fluoksetin ve fluvoksamin
Hem serotonin hem de noradrenalin geri-alım inhibitörleri (SNRI) - örn. venlafaksin, duloksetin, milnasipran
Hafif ve orta şiddetli depresyonda kullanılan ilaçlar
En yaygın kullanılan antidepresan tipi SSRI'lardır. Hafif ve orta şiddetli depresyon tedavisinde etkilidirler. Doktorunuz sizin için uygun ilaci seçecektir.
Ne dozda alınmalı?
İlacınızı doğru dozda almanız son derece önemlidir. Aksi halde daha az etkili olacak, bu da tedavinizi tehlikeye sokacaktır.
Doktorunuz sizin için uygun ilacı seçecektir.
Dikkat! Yaşlılarda genellikle daha düşük dozların kullanılması gerekir.
TSA'larla tedavinin yan etkileri
Nortriptilin, klomipramin ve imipramin gibi trisiklik antidepresanlarla tedavi sonucunda ortaya çıkabilecek yan etkiler arasında şunlar sayılabilir:
Ağız kuruluğu
Kabızlık
Terleme
Yakındaki nesnelere odaklanma güçlüğü şeklinde görme bozukluğu (özellikle gençlerde)
İdrar tutukluğu (özellikle prostatında büyüme olan yaşlı erkeklerde)
Baş dönmesi/göz kararması (özellikle oturur veya yatar konumdan kalkınca)
Kilo artışı
Kalp üzerine etkiler (özellikle doz aşımının ardından)
Çok yaşlılar veya ağır aritmisi (düzensiz kalp atışları) olan kişiler, glokom (göz tansiyonu) veya prostat büyümesi olanlar TSA kullanmaktan kaçınmalıdırlar.
SSRI'larla tedaviye bağlı yan etkiler
Burada, SSRI'lar ve çift-etkili ilaçlarla tedaviden kaynaklanabilecek yan etkileri bulabilirsiniz.
Yan etkilerin ilaçtan ilaca değiştiğini unutmayın - doktorunuza danışın!
Yerinde duramama, huzursuzluk
Uyku sorunları
Ağız kuruluğu
Bulantı ve kusma
Baş ağrısı
Cinsel sorunlar (libido kaybı, ejakülasyon gecikmesi, ejakülasyon yapamama)
Kilo artışı
Yüksek tansiyon (venlafaksinin yüksek dozlarında nadiren çıkan bir yan etki)
Vücudun tuz dengesinde değişiklikler
İlacımı her gün almak zorunda mıyım?
Evet. Antidepresan tedavinin işe yaraması için en önemli nokta ilacınızı doktorunuzun önerdiği şekilde kullanmanızdır.
İlacı reçetede yazılandan daha az kullanmak veya her gün almamak yanlıştır. Ne yazik ki, çoğu kişi almaları gerekenden daha düşük dozda ilaç kullanmaktadır. Aşağıdaki konularda sizi bilgilendirerek bunu önlemeyi hedefliyoruz:
Tedavinin amacı
Tedavinin etkileri
Tedavinin yan etkileri
Tedavimin gidişinin izlenmesi gerekir mi?
İlaç tedavisi gören herkes kontrol için doktoruna gitmelidir. Tedavinin etkileri ve yan etkilerini yakından izlemek önemlidir.
Çoğu kez tedavi herhangi bir sorun olmaksızın devam eder – doktorunuzun yazdığı ilaçla giderek daha iyi olursunuz ancak bazen tedavinin gidişi sırasında bazı ayarlamalar yapmak gerekir:
- Bazen daha iyi bir etki elde etmek için dozun artırılması gerekir
- Bazen yan etkileri önlemek için dozun azaltılması gerekir
- Bazen daha iyi bir etki elde etmek veya yan etkileri önlemek için başka bir ilaca geçmek gerekir
Size yeni nesil antidepresanlardan biri önerildiyse, tedavinizin kan testleriyle izlenmesine gerek yoktur.
Ama eğer TSA'larla tedavi ediliyorsanız, kandaki TSA miktarının izlenmesi gerekli olabilir. TSA'ları günde tek doz halinde, örn. yatarken, almak iyi fikirdir ama bazen dozu bölmeniz gerekebilir.
Tedaviyi ne kadar sürdürmeliyim?
Bu, bunun ilk depresif epizodunuz olup olmamasına bağlıdır.
Burada şu konularda bilgi alabilirsiniz:
- İlk depresif epizodunuza yönelik tedavi
- Sonraki depresif epizodlara yönelik tedavi
İlk depresif epizodunuzun tedavisi
Daha önce depresyon geçirmediyseniz tedaviniz yaklaşık bir yıl sonra yavaş yavaş kesilebilir.
Akut tedaviniz sırasında etkili olan antidepresanı kullanmaya devam etmelisiniz nitekim akut tedavi sırasındaki doz ne ise aynı dozda tedaviye devam etmelisiniz. Dozu azaltırsanız nüks veya yeni bir epizod riskini göze almış olursunuz.
Ne yazık ki ikinci bir depresif epizod riski %50'dir. Ama endişelenmeyin. Bu riski azaltmak ve depresyonu yenmek için yapabileceğiniz çok şey var. Daha fazla bilgi...
Sonraki depresif epizodların tedavisi
Zaten üç veya dört depresyon atağı geçirdiyseniz, ne yazık ki başka bir epizod geçirme riskiniz %90'a çıkar.
Yeni bir depresif epizod geçirme riskinin bu kadar yüksek oluşu korkutucu görünebilir, ancak antidepresanlar depresyonunuzu yine geçirebilir ve önleyici tedavi ileride yeni epizodlar geçirme riskini etkili biçimde azaltabilir.
Ya tedavi işe yaramazsa?
Şimdiye dek, olguların çoğunlugu beklenen zamanda, herhangi bir sorun olmaksızın tedavi edilebilmiştir.
Bununla birlikte, bazı depresyonların doyurucu biçimde tedavisi güç olabilir. Bunun en sık rastlanan nedenleri şunlardır:
Doğru dozda ilaç kullanmamak
İlacını almayı unutmak
Yeterince uzun süre tedavi edilmemek
İlacın size uygun olmaması
İlacın etkilerini fark etmeniz iki veya üç hafta alacaktır. Kendinizi yeniden iyi hissetmeye başlamanız sıklıkla dört-altı hafta alır.
Kötümserliğe gerek yok
Çok az olguda doktorun yazdığı ilaç ve doz yetersiz kalır. Neyse ki, bu durumda bile tedavinizi iyileştirmek için doktorunuzun veya psikiyatristinizin elinde birçok seçenek vardir. Şunları yapmayı seçebilir:
Tedavinizi biraz daha değiştirmeden sürdürmek
Dozu artırmak
Başka bir antidepresana geçmek
Farklı etkileri olan iki tipten antidepresanı aynı anda vermek
Antidepresanları başka türden ilaçlarla birlikte vermek
Antidepresanları psikoterapi veya bilişsel davranışçı terapi ile birlikte uygulamak
Antidepresanları EKT ile birlikte uygulamak
Depresyonla ilgili bir çok iyi haber var. Depresyon ciddiye alınması gereken ciddi bir hastalık olmakla birlikte, şunları unutmayın:
- Şimdi depresyona ilişkin hiç olmadığı kadar çok şey biliyoruz.
- Şimdi elimizde hiç olmadığı kadar çok sayıda, farklı etkili tedavi yöntemleri var.
- Şimdi depresyon tedavisinde hiç olmadığı kadar iyiyiz.
Depresyona yakalandıysanız, bugün size yardımcı olmak ve sizi tedavi etmek için doktorlar, psikiyatristler, psikologlar, hemşireler ve diğer tedavi ekibi elemanları her zamankinden daha iyi donanımlılar.